Petak, 7 Oktobra, 2022
Rubrika:

RSE: Zašto pitanja crkve čine Crnu Goru nestabilnom?

Povjerenje premijeru Dritanu Abazoviću, manje od četiri mjeseca nakon što je izabran, preispituje se nakon što je bez konsultacija s parlamentom potpisao Temeljni ugovor sa SPC

Dvije crnogorske vlade pale su zbog pitanja odnosa prema Srpskoj pravoslavnoj crkvi (SPC), a o sudbini treće raspravalja se u petak, 19. avgusta, u državnom parlamentu.

Povjerenje premijeru Dritanu Abazoviću, manje od četiri mjeseca nakon što je izabran, preispituje se nakon što je bez konsultacija s parlamentom potpisao Temeljni ugovor sa SPC.

Zašto pitanja crkve čine Crnu Goru nestabilnom?

Miloš Bešić, profesor na Fakultetu političkih nauka Univerziteta u Beogradu, ističe da je za crkvu u Crnoj Gori stvar jako jednostavna: ona je ključni entitet koji proizvodi podjele na dva krila u pravoslavnom vjerničkom korpusu.

“U tradiciji srpskog pravoslavlja postoji skoro znak jednakosti između nacije, države i crkve”, rekao je u uvodu svog komentara za Radio Slobodna Evropa.

“Crna Gora je 2006. dobila nezavisnost u otklonu od srpskog etnosa i srpske države, a pravoslavna crkva, SPC je ostala simbol srpske Crne Gore. Na taj način je SPC etablirana kao ključni faktor i entitet koji je predmet direktnog identiteta srpskog naroda, koji proizvodi tu vrstu percepcije da je Crna Gora potencijalno srpska država”, istakao je.

Potom se dogodio rascjep između onih koji traže sopstvenu državnost, a dobili su je na referendumu, ali traže otklon od SPC, i srpske struktue u Crnoj Gori, koje posredstvom SPC žele da ostanu na svom identitetu i potencijalno traže povratak Crne Gore u državni srpski nacionalni projekat.

Prema njegovom mišljenju – okidač svemu bio je potpisivanje Temeljnog ugovora između Crne Gore kao države i Srpske pravoslavne crkve početkom augusta mjeseca 2022. godine. Ugovor je regulisao odnose države i te vjerske zajednice.

“Temeljni ugovor je bio okidač koji je pokrenuo čitav niz pitanja. Duboko je podijelio Crnu Goru. Dritan Abazović nije smatrao da je Temeljni ugovor sa SPC tako ozbiljna stvar, koja će proizvesti posljedice kojima svedočimo”, rekao je sagovornik RSE.

Bešić podsjeća da je premijer Dritan Abazović bio zamjenik premijera Vlade Zdravka Krivokapića, te da je onda napravio Vladu koja ima podršku DPS.

“Onih snaga protiv kojih je vodio svoju predizbornu kampanju. To ga je dovelo u neugodnu situaciju. Nakon pada DPS se priklonio srpskim strukturama da bi oborio DPS, a potom je koalirao na neki način protiv tih struktura. A treći put je napravio otklon od DPS zbog Temeljnog ugovora. On je u iščekivanju da će ponovo da pravi vladu sa onim u vrijeme Zdravka Krivokapića. Ko nije informisan, teško mu je razumjeti ovo što ja govorim, ali situacija je konfuzna”, ocijenio je.

Kako se stiglo dovde?

Srpska pravoslavna crkva u Crnoj Gori se direktno uključila u izborni proces pozivom vjernicima da ne glasaju za tadašnju vlast.

Krajem 2019. SPC je pokrenula masovne antivladine proteste zbog usvojenog “vjerskog zakona”. I u postizbornom periodu, SPC nastavlja s aktivnim učešćem u politici.

Uticaj SPC na društvena i politička zbivanja u Crnoj Gori naglo je porastao nakon izbora, na kojima su pobijedile snage koje je podržala crkva, uključujući i bivšeg premijera Zdravka Krivokapića, koji je na predlog SPC-a bio na čelu opozicione liste u kojoj dominira prosrpski Demokratski front.

Politički analitičar iz Beograda Boško Jakšić kazao je za RSE septembra 2021. da su se tadašnji događaji na Cetinju, uloga Srpske pravoslavne crkve i, preko nje, predsjednika Srbije Aleksandra Vučića u tim dešavanjima, bili “svojevrstan dar” za Rusiju kojoj su sada, kako ističe, ponovo otvorena vrata za politički uticaj u Crnoj Gori.

Dragan Koprivica, direktor nevladine organizacije Centar za demokratsku tranziciju, kaže da je dominantan bio uticaj Srpske pravoslavne crkve na Vladu Zdravka Krivokapića.

“Kad se objelodani ono što se stvarno dešavalo u Vladi i kako su donošene odluke, svakome će biti jasno da je SPC bila jedan od ključnih faktora koji su izazivali tenzije u Crnoj Gori”, kazao je tada Koprivica, dodajući da i druga strana, manji dio ljudi, ima dio odgovornosti za tenzije koje su bile u Crnoj Gori.

Koje je rješenje?

“Jedino rješenje su izbori”, pojasnio je Bešić.

U Crnoj Gori se, prema njegovom mišljenju, desio čitav niz stvari koje su neugodne i neprijatne za politički, demokratstki ambijent.

“Na primjer – političkom odlukom su prolongirani izbori u velikom broju opština. Dakle, nisu skraćeni mandati lokalnim skupštinama, nego su produženi političkom odlukom. Trebalo je par mjeseci da reaguje Ustavni sud i da kaže da to ne može. Ta odluka suda nije imala političke posljedice, jer su izbori već zakazani za oktobar. Ne vidim problem da se istovremeno održe izbori na republičkom nivou, mislim da je zrelo za to”, izjavio je.

Mišljenja je da bi i predsjednički izbori trebali da se održe u istom danu, a koji su po rasporedu u aprilu iduće godine.

Najnovije

SD: Kentera smijenjen jer je raskrinkao Abazovićevu kriminalnu družinu

Direktor Agencije za nacionalnu bezbjednost, Savo Kentera, smijenjen je na elektronskoj sjednici Vlade na prijedlog premijera u tehničkom mandatu jer je raskrinkao Abazovićevu kriminalnu družinu i...

Beograd: Tužilaštvo podiglo optužnicu protiv Darka i Duška Šarića i još 13 osoba

Nakon sprovedene istrage, Tužilaštvo Srbije za organizovani kriminal je podiglo optužnicu protiv petnaestoro okrivljenih lica i to Darka Šarića, Dejana Lazarevića, Bojana Stanojkovića, Danila...

Lukašenko poklonio Putinu traktor za 70. rođendan

Predsjednik Bjelorusije Aleksandar Lukašenko poklonio je ruskom kolegi Vladimiru Putinu traktor kao poklon za 70. rođendan. Lukašenko je sertifikat za traktor Putinu uručio u Sankt...

DPS: Abazović smijenio Kenteru zbog paničnog straha da je istraga ANB potvrdila veze premijera...

Smjena v.d. direktora ANB Sava Kentere je grubi čin Abazovićeve odmazde zbog akcije koju je ova agencija vodila protiv lica povezanih sa ruskom službom,...

Ko je glasao za smjenu Kentere: URA, SNP i ministri Đeka i Dukaj stali...

Na prijedlog premijera u tehničkom mandatu Dritana Abazovića Vlada je na današnjoj telefonskoj sjednici smijenila v.d. direktora ANB-a Sava Kenteru. Protiv smjene Kentere glasli ministri SDP-a, BS-a i...

Najčitanije

Povezano

Ko je glasao za smjenu Kentere: URA, SNP i ministri Đeka i Dukaj stali u odbranu malignog ruskog uticaja

Na prijedlog premijera u tehničkom mandatu Dritana Abazovića Vlada je na današnjoj telefonskoj sjednici smijenila v.d. direktora ANB-a Sava Kenteru. Protiv smjene Kentere glasli ministri SDP-a, BS-a i...

Đukanović: Crna Gora čuva zasluženi politički rejting na širem evropskom prostoru

Sastanak u Pragu bio je prilika za više dobrih i korisnih bilateralnih kontakata kroz koje Crna Gora učvršćuje svoja prijateljstva i čuva zasluženi politički rejting...

Lajčak: Izvještaj o napretku Crne Gore vjerovatno će biti gori nego prije pet godina

Evropa ne okreće leđa Zapadnom Balkanu time što idemo ka istoku, kazao je specijalni izaslanik EU Miroslav Lajčak na panelu 2bs Foruma. "Bezbjednost migracije, energija...

Pionire čeka dvomeč sa Maltom

Selektor pionirske fudbalske reprezentacije Crne Gore Radovan Kavaja je objavio spisak igrača za predstojeći prijateljski dvomeč sa Maltom. Dueli su na programu 9. i 11....

Komentari

0 Komentara
Inline Feedbacks
Pregedaj sve