Četvrtak, 20 Januara, 2022
Rubrika:

Novi ruski akcioni film i pranje reputacije ruskih plaćenika

Posljednjih godina istraživači, novinari, kao i istražitelji Ujedinjenih nacija, dokumentovali su operacije privatnih ruskih kompanija u zemljama poput Ukrajine, Sirije, Libije i Mozambika

piše: Mike Eckel

Znojavo, preplanulo, prašnjavo lice, povlačeći dim iz cigarete negdje poslije tri četvrtine 105-minutnog filma, sa sjetnom muzikom u pozadini, kaže: “Amerikanci: Oni se bore za demokratiju. A mi (se borimo) za pravdu”.

Posljednji ispis energijom nabijenog ratnog akcionog filma stigao je u obliku “Turiste”, filma koji je u Rusiji imao premijeru prošle nedelje na televiziji NTV koju finansira država, piše redakcija Radija Slobodna Evropa na engleskom jeziku.

S radnjom smeštenoj u Centralnoafričkoj Republici, film prikazuje grupu herojskih ruskih vojnih instruktora poslatih da povećaju profesionalizam oslabljenih bezbjednosnih snaga sve dok se nisu našli u pokušaju puča uoči predsjedničkih izbora.

S krupnim kadrovima naboranih čela, uvijenog dima cigareta, šaržerima Kalašnjikova i tijelima koja raznose eksplozije, kamera, zvučna podloga, pa čak i dijalozi gotovo da se ne razlikuju od mnogih holivudskih akcionih filmova. Zamislite film “Komandos” Arnolda Švarcenegera (Schwarzenegger), ali smješten u Africi, s dijalozima na ruskom i francuskom.

U ovom filmu, međutim, postoji podtekst koji su brzo primijetili posmatrači: svijetlo viđenje ruskih plaćenika koji u stvarnom životu imaju sve veću ulogu kao oruđa za zvanične spoljnopolitičke ciljeve Moskve.

Sam film je prepun tragova koji ukazuju na direktno učešće jedne ili više privatnih vojnih kompanija. Zapravo, prema informativnom portalu Meduza, čini se da je film finansirala kompanija za koju se vjeruje da kontroliše najozloglašeniju rusku privatnu vojnu organizaciju.

Šta je Vagner?

Posljednjih godina istraživači, novinari, kao i istražitelji Ujedinjenih nacija, dokumentovali su operacije privatnih ruskih kompanija u zemljama poput Ukrajine, Sirije, Libije i Mozambika.

Centralnoafrička Republika posebno je bila u fokusu intenzivne pažnje usred zabrinutosti da su privatni vojnici iz ruske kompanije poznate kao Vagner kontrolisali vladine snage bezbjednosti.

Vlada te zemlje 2018. je potpisala formalni ugovor s Vagnerom za obuku vojske i pomoć u borbi protiv pobune koja je izbila pet godina ranije.

Izvan glavnog grada Banguija, unutrašnjost Centralnoafričke Republike je uglavnom haotičan vakuum, s naoružanim i pobunjeničkim grupama koje se bore za kontrolu nad unosnim prirodnim resursima.

Francuski, ruski i drugi izvještaji kažu da je nekoliko stotina ruskih vojnika angažovanih u Centralnoafričkoj Republici nadziralo jedan ili više rudnika dijamanta i zlata, kao i izvoz vrijedne drvne građe.

A takođe su povezani i sa zvjerstvima u toj zemlji.

Prema izveštaju Ujedinjenih nacija iz marta, stručnjaci su zabilježili “ozbiljna kršenja ljudskih prava”, uključujući “masovna pogubljenja po kratkom postupku, proizvoljna hapšenja, mučenja tokom ispitivanja, prinudna nestajanja, prisilno raseljavanje civilnog stanovništva, (i) neselektivno građenje civilnih objekata”, između ostalih stvari.

Kršenja ljudskih prava su, navodi se u izvještaju, “pripisana privatnim vojnicima koji djeluju zajedno s centralnoafričkim oružanim snagama i, u nekim slučajevima, mirovnim snagama Ujedinjenih nacija”.

Dvije nedjelje prije nego što je ruski film imao premijeru, izveštaj RFI-ja (Radio France International) od 3. maja ukazao je da su vojnici Vagnera navodno bili umiješani u grupna silovanja, pljačke i ubistva civila.

Privatne vojne kompanije “pružaju Kremlju i ruskoj eliti stratešku širinu koja im je potrebna da djeluju mimo diktata međunarodnog humanitarnog prava”, rekla je Kondas Rondo (Candace Rondeaux), istraživačica u Centru za budućnost rata na Državnom univerzitetu u Arizoni (Arizona State University).

‘Putinov kuvar’

Vagner se povezuje sa sanktpeterburškim biznismenom Jevgenijem Prigožinom, koji je zbog ugovora s Kremljom za katering dobio nadimak “Putinov kuvar”. On je finansirao ozloglašenu “fabriku trolova” koja je širila dezinformacije za koje američki zvaničnici kažu da su bile namijenjene sejanju razdora u SAD tokom izbora.

Protiv njega je 2018. godine u SAD podignuta optužnica zbog zavjere i drugih optužbi. Dvije godine kasnije, Ministarstvo pravde SAD odustalo je od postupka protiv njega.

Među najšokantnijim optužbama povezanim s Vagnerom u Centralnoafričkoj Republici je ubistvo u julu 2018. godine trojice ruskih novinara koji su boravili u toj zemlji radi snimanja dokumentarnog filma o aktivnostima kompanije. Istražitelji istraživačke organizacije koju finansira prognani naftni tajkun Mihail Hodorkovski tvrdili su da su odgovorni Vagnerovi plaćenici i zvanične policijske jedinice.

U Siriji su plaćenici Vagnera i kompanija povezanih s Prigožinom bili umiješani u tajne poslove za kontrolu izvoza nafte iz tamošnjih postrojenja. Vagnerovi vojnici povezani su s najmanje jednim užasnim mučenjem zarobljenika, s video snimkom koji pokazuje Ruse kako maljem razbijaju ruku Sirijcu čije je tijelo kasnije spaljeno.

Pozivajući se na troje neimenovanih ljudi, uključujući filmskog konsultanta i bivšeg radnika Prigožina, Meduza je izvijestila da je Prigožin zapravo finansirao film s ciljem da opere reputaciju kompanije.

Dvije osobe koje su govorile za Meduzu i jedna za BBC rekle su da izgleda da su u filmu glumili profesionalno obučeni privatni vojnici, kao statisti ili sporedni likovi, pored pravih glumaca. Dio opreme i vozila korišćenih u filmu identični su vozilima koje su koristile Vagnerove jedinice u Siriji.

U završnoj špici ne spominju se Prigožin ili neka njegova kompanija, osim da je film producirala kompanija Pariti film (Parity Film LLC), koja je registrovana u Sankt Peterburgu u februaru 2021.

Prema BBC-ju, ta kompanija takođe je producirala film o izbijanju borbi na istoku Ukrajine 2014. godine.

Na imejl poslat na adresu glavne Prigožinove kompanije, zasad nije odgovoreno. Međutim, Prigožin je u odgovoru na pitanja novinarke Meduze o filmu odgovorio tako što ju je nazvao “neprijateljem naroda” koji bi “u sovjetsko vrijeme” bio streljan.

Znakovi Cesne

U filmu postoji još jedan trag koji ukazuje na direktno učešće Prigožinovih kompanija: mali avion Cesna (Cessna) čije su identifikacione oznake greškom vidljive u makar jednom kratkom dijelu filma, navodi ruski servis RSE-a.

Koristeći baze podataka o avionu i korporativna dokumenta, ruska služba RSE-a i Karent tajm, (Current Time), medijski projekat na ruskom jeziku koji RSE vodi u saradnji s Glasom Amerike (VOA), utvrdili su da je avion s identičnim oznakama registrovan na najmanje nekoliko Prigožinovih kompanija između decembra 2017. i aprila 2018. godine.

Drugi posmatrači ukazali su na nešto što djeluje kao namjerno ostavljanje tragova koji su izgleda usmjereni na upućene gledaoce.

Jedan je kadar malja koji je naslonjen na točak ruskog kamiona.

Najnovije

Pobjeda karijere: Kovinić savladala šampionku US opena

Crnogorska teniserka Danka Kovinić ostvarila je pobjedu karijere! Ona je danas u drugom kolu Australijan opena, nakon maratonskog meča i skoro tri sata eliminisala Emu...

Dani za uživanje: Lavovi napadaju Hrvatsku u Budimpešti

Skinuli su ogroman teret, napravili istorijski uspjeh, vrijeme je da uživaju u plodovima paklenog rada. Crnogorski rukometaši junačkim nastupima protiv Sjeverne Makedonije i Slovenije prvi...

Uljarević: Zahtjev za smjenu Abazovića besmislen

Inicijativa za smjenu potpredsjednika Vlade Dritana Abazovića je besmislena, jer je u Skupštini inicirana smjena upravo te vlade, ocijenila je izvršna direktorica Centra za...

Marović Bojoviću: Kad govorite o izdaji zavirite prvo u svoje redove

Demokratski front je najmanje pozvan da govori o posvećenosti i podršci demokratizaciji i radu ove vlade, budući da su tek nekoliko dana nakon 30....

Đoković u Tivtu

Najbolji teniser svijeta Novak Đoković danas boravi u Tivtu. Oni koje kiša nije spriječila da prošetaju gradskom rivom Pine, imali su zadovoljstvo da vide Đokovića...

Najčitanije

Povezano

Blinken: SAD ne žele konflikt već mir, Putin da preduzme korake da deeskalira krizu

Američki državni sekretar Entoni Blinken će na sastanku sa ruskim ministrom spoljnih poslova Sergejom Lavrovom, u petak u Ženevi, tražiti od Moskve da preduzme...

Kanada u Ukrajinu poslala specijalce

Kanada je poslala u Ukrajinu manji kontingent specijalaca, objavio je "Global njuz" pozivajući se na neimenovane izvore. Taj korak dio je napora saveznika NATO-a radi...

Ulcinj: Počelo snimanje filma Sirin reditelja Senada Šahmanovića

U Ulcinju je juče počelo snimanje dugometražnog igranog filma “Sirin” u režiji Senada Šahmanovića, a po scenariju Senada Šahmanovića i Klaudije Bottino. Producent filma je...

Rusi hoće krvoproliće u Africi – apel pravoslavnoga episkopa Kenije

Priredio: Vladimir Jovanović Neofit Kongaj (52 godine, na slici gore), arhijerej Aleksandrijske patrijaršije — Episkopije Njere i Kenijskih gora u Republici Keniji, zemlji na istoku...

Komentari

0 Komentara
Inline Feedbacks
Pregedaj sve