Srijeda, 27 Oktobra, 2021
Rubrika:

DW: NATO samit – neprijatne svađe za porodičnim stolom

NATO, čisto vojno gledano, izgleda dobro – to je i dalje najmoćnijij vojni savez u istoriji. Izdaci za odbranu zemalja-članica prvi put se povećavaju u posljednjih 25 godina. To naglašava i generalni sekretar NATO Jens Stoltenberg, ali on ignoriše pravi problem, a to je nedostatak političkog usmjerenja

Šefovi država i vlada u Londonu slave 70 godina NATO. Iako je to možda lijepa prilika za slikanje sa kraljicom, na samitu se zapravo odvija prava porodična drama. Ko je kriv za to i šta će biti od svega?

foto preuzeto sa dw.com

Onaj ko svoju porodicu označava kao „moždano mrtvu“ – a Emanuel Makron je to ponovio i u Londonu – ne može da se nada ničem drugom do – ćutanju za stolom. Ili pravoj porodičnoj svađi. Klaudija Mejdžor koja već godinama u Fondaciji za nauku i politiku u Londonu istražuje odbrambenu politiku Evropske unije, za DW je rekla: „Francuski predsjednik je htio da podstakne diskusiju – ali, da li je to učinio na konstruktivan način, drugo je pitanje“.

Taj Makron je nestrpljiv političar. Smatra da treba pohitati u susret budućnosti. Pa se opredijelio za drastične riječi. En marche! Tako je i 2017. uspio da kao autsajder postane predsjednik Francuske. I svoju biografiju je, u svom tipično neskromnom maniru, nazvao: „Revolucija“.

Za Evropu, ali ne sa Evropom

I sada on hoće revoluciju u evropskoj odbrambenoj politici. Jer, prema njegovom mišljenju, od Amerikanaca kao garanta atlantsko-evropske bezbjednosti sve je manje vajde. Oni se na spoljnopolitičkom planu sve više bave pacifičkim regionom. Smatra da bi Evropa trebalo da uzme svoju odbranu u svoje ruke, inače će potonuti u geopolitičku beznačajnost.

„Njegova strategija je negde i uspjela“, smatra Frederik Ansel, profesor na pariskom univerzitetu Sjens po, „jer Makronove ponešto pretjerane izjave su izazvale reakciju Njemačke. A to je bio cilj – da se podstakne debata, da se jasno zauzmu pozicije, naročito da NJemci to učine“.

Evropski partneri su ljuti zbog Makronovog soliranja: „Optužuju ga da pretenduje da govori u ime Evrope, ali da ne razgovara sa Evropom“, kaže ekspertkinja Klaudija Mejdžor. Ona dodaje da su u Poljskoj ili Baltičkim državama njegove riječi shvaćene kao prijetnja. Tamo NATO važi kao jedino životno osiguranje protiv velikog i prijetećeg ruskog susjeda. Makron je najpre najavio da ima namjeru da normalizuje odnose sa Rusijom. A sada ovo. Poljski premijer Mateuš Moravjecki smatra da su Makronove riječi „opasne“.

Njemačka neće eksperimente

U Njemačkoj je reakcija bila takođe odbojna. A to je ponavljanje obrasca koji je prisutan u njemačko-francuskim odnosima otkako je Makron na vlasti u Francuskoj. Makron stalno treska na sto neke svoje velike vizije, a Njemci… koče.

Loš tajming, smatra Klaudija Mejdžor – kada je u Francuskoj Makron 2017. postao predsjednik, u Njemačkoj se odvijala predizborna kampanja. Poslije izbora je trajalo još šest mjeseci dok nije oformljena vlada. Autoritet kancelarke Angele Merkel pada, a koalicija koju ona predvodi je sve klimavija. „Nećemo eksperimente“: slogan CDU iz pedesetih godina kao da je ponovo postao aktuelan. I sada Makron, frustriran time što kancelarka nije podržala njegove reformske koncepte, ne preza od konflikta sa Berlinom.

Makron hoće da iznudi debatu 

„To se vidi i po debati o moždanoj smrti NATO“, kaže Majdžorova. Francuska i Njemačka su ionako tradicionalno nesložne. U Francuskoj su skeptični prema NATO. Smatra se da bi se možda moglo i bez Amerikanaca. Za razliku od Njemačke, ta zemlja ima atomsko oružje. Njemci se, kada je reč o atomskom zastrašivanju, umnogome oslanjaju na velikog brata u Vašingtonu. Za njih NATO ima ključnu ulogu.

Političari njemačkih vladajućih stranaka se mršte na Makronove reči – „Francuski predsjednik se poslužio drastičnim riječima, to nije moj stav“, naglasila je Angela Merkel neposredno po objavljivanju intervjua sa Makronom.

U Berlinu ne žele da dođe do spora među Evropljanima. Na sastanku je predsjednik SAD Donald Tramp koji nije veliki ljubitelj NATO, a došao je iznerviran zbog procedure njegovog opoziva. I ubrzo je u Londonu izjavio da je, govoriti o Alijansi na njenu 70. godišnjicu kao o „moždano mrtvoj“, „zlurado“ i „uvrjedljivo“ prema partnerima u Savezu.

Pored Trampa sjedi turski predsjednik Redžep Tajip Erdogan. On je nedavno kupio rakete za protivvazdušnu odbranu od Rusije koja je protivnik NATO. Da li britanski premijer Boris Džonson oko nedjelju dana pred izbore u svojoj zemlji uopšte može da se koncentriše na nešto što nije samo njegov pupak?

Mnogo priče o formi – malo o sadržaju

Zna se da mnoge NATO-diplomate iza zatvorenih vrata povlađuju Makronu. Alijansa ima veliki politički problem. Nije to samo nepouzdanost Trampove Amerike. To je zapravo nedostatak strateškog razmišljanja koje bi sezalo dovoljno daleko. Evropljani nemaju strateški koncept – kako bi se branili za deset ili petnaest godina ako se Amerikanci i dalje budu povlačili iz Evrope.

NATO, čisto vojno gledano, izgleda dobro – to je i dalje najmoćnijij vojni savez u istoriji. Izdaci za odbranu zemalja-članica prvi put se povećavaju u posljednjih 25 godina. To naglašava i generalni sekretar NATO Jens Stoltenberg, ali on ignoriše pravi problem, a to je nedostatak političkog usmjerenja.

Njemački ministar odbrane Haiko Mas hoće da formira komisiju eksperata koja bi NATO-paktu narednih mjeseci trebalo da dâ orijentaciju. Ni francuski stručnjak za geopolitiku Frederik Ansel ni njemačka naučnica Klaudija Mejdžor ne smatraju da jedna komisija može da otkloni višegodišnji problem. Mejdžor smatra da bi takva komisija mogla da bude samo nužna mjera za deeskalaciju koja bi mogla da sačuva ovaj samit od većih svađa.

Svađa za porodičnim stolom je neprijatna. Koliko dugo će NATO još ignorisati svoj problem?

IzvorDW

Najnovije

U srijedu promjenljivo oblačno sa sunčanim intervalima

Sjutra promjenljivo oblačno, u južnim predjelima sa dužim sunčanim intervalima. Ujutru, na sjeveru, po kotlinama magla. Vjetar mjestimično umjeren do pojačan, sjeverni i sjeveroistočni. Jutarnja temperatura...

Đukanović: Instead of EU integration, we are now talking more about the stability of...

The current situation in the Western Balkans is a consequence of two circumstances - the halted process of enlargement and the disruption of the...

Serija A: Stigla potvrda, Beloti odlazi na kraju sezone

Torino će sasvim izvjesno izgubiti kapitena na kraju sezone. Andrea Beloti neće produžiti ugovor sa ''bikovima'', potvrdio je trener ekipe Igor Jurić. - Andrea nas neće...

Čer Erlajns na kratko obustavila letove: Sredinom decembra nastavak između Ciriha i Podgorice

Švajcarska avio-kompanija Čer Erlajns je, nakon 24. oktobra, na kratko obustavila letove između Ciriha i Podgorice. Nastavak letova se očekuje 12. decembra s dvije sedmične...

Salcburgov biser skrenuo pažnju bogatih evropskih klubova

Salcburg već godinama promoviše sjajne mlade napadače, a jedan od igrača koji je odmah skrenuo pažnju na sebe je Karim Adejemi. Njegove izuzetne partije na...

Najčitanije

Povezano

SRĐAN ŠUŠNICA: Rusija preko Srbije i RS destabilizuje NATO

Entitet Bosne i Hercegovine, Republika Srpska, i Srbija, kao njen mentor, dijamanti su u vanjsko-političkoj vojnoj strategiji Rusije i odličan resurs da se destabilizuje...

Merkel zabrinuta zbog stanja u EU, dobila ovacije na poslednjem samitu

Njemačka kancelarka Angela Merkel izjavila je u petak na, vjerovatno, njenom posljednjem evropskom samitu, da se EU suočava sa čitavim nizom neriješenih problema dajući...

Stoltenberg: EU i NATO sarađuju na donošenju stabilnosti na Zapadnom Balkanu

Evropska unija (EU ) i NATO savez tokom posljednih godina podigle su saradnju na nivo bez presedana, i blisko sarađuju na donošenju mira i...

Stoltenberg: Odnosi Rusije i NATO-a na najnižoj tački od hladnog rata

Odnosi NATO-a i Rusije su na niskom nivou, situacija je najteža od kraja hladnog rata, ali treba ostaviti prostor za razgovore, izjavio je glavni...

Komentari

0 Komentara
Inline Feedbacks
Pregedaj sve